Home / Opinie / Gerlant: Agrodebat in Raalte, we moeten het samen doen en zó dus niet

Gerlant: Agrodebat in Raalte, we moeten het samen doen en zó dus niet

Het begon al met een voorzitter zonder ballen in de broek. Figuurlijk gesproken dan. Alhoewel het Raalter college tegenwoordig prijzen wint om haar bestuurlijke vernieuwingen, de koning op bezoek komt om te kijken hoe ze dat in Raalte doen, stemde de burgemeester in met het verzoek van Egbert den Daas van Lokaal Alternatief (LA) om in tegenstelling tot de geldende vernieuwende afspraken dat een raadsvergadering besluitvormend is, er rond-de-tafelgesprekken zijn waar burgers en politiek met elkaar discussiëren en standpunten uitwisselen, LA en de rest van de linkse oppositie een avond verkiezingsretoriek te bieden over de hoofden van de agrarische bevolking.

Het was al tweede keer na recent een avond door BurgerBelangen die de burgemeester aankondigde met: “Het is goed dat wij het daar als raad eens over hebben”. Toen hing ik al in de gordijnen; toen de tweede spreker aan het woord was er bovenin. Maar maak u zich niet ongerust. Ik heb mijn inbreng van nu gebaseerd op het terugkijken van die vergadering, meer dan een keer. Dat heb ik van Egbert geleerd.
Het is een visieloos gekrakeel, tenenkrommend ook. De gemeenteraad sprak afgelopen donderdagavond over de voorgenomen uitbreiding van het varkensbedrijf van Tijs uit Heeten. Een uitbreiding met een paar nieuwe stallen en tienduizend vleesvarkens die anders als big worden vervoerd naar Duitsland. Het bedrijf wordt daarmee gesloten (dus minder diertransporten); het wordt energieneutraal en omdat het bedrijf productierechten moet kopen en er dus elders varkenshouders moeten worden uitgekocht, waarbij landelijke regels bepalen dat er dan 30 procent van die rechten vervalt aan de overheid ten behoeve van de natuur, wordt Salland er beter van. De natuur ook.
De muziek die gemaakt werd, was een alom bekende oppositionele langspeelplaat. Het woord ‘mega’ kwam regelmatig langs. Het college werd besluitloosheid verweten en oude koeien werden uit de sloot gehaald. De locatie Straathof aan de Nijverdalseweg kwam voorbij. Dat men eraan had meegewerkt om zo’n groot bedrijf op die plek en zo kortbij het dorp Mariënheem mogelijk te maken. De agrosector in z’n geheel werd visieloosheid verweten. Woorden die zeer deden. Als er iets niet waar is…

Onder vuur

De agrosector in Nederland ligt onder vuur. Stikstof is nu de stok waarmee geslagen wordt. Het probleem is groter. Nederland zit vol. We hebben teveel mensen, maar blijven nieuwe vluchtelingen toelaten en polderen door. Dat is een democratische keuze die we samen in het stemhokje gemaakt hebben en een waar ik achter sta. De ruimte om te polderen is nu op en er moeten knopen worden doorgehakt. Dat in deze discussie groene stikstof (de uitstoot van vee) een op een wordt ingewisseld voor grijze (de uitstoot van Fossiele verbranding) verbaast mij niet meer. Het is een doodlopende weg en uiteindelijk loopt ons land daarin vast. Dat is iets wat wij in Salland niet direct veranderen. De realist in mij kijkt naar het grotere plaatje. Het inkomen van boeren staat onder druk en de formerende partijen in Den Haag zijn bereid om met grote bakken geld een oplossing te bieden. Dat komt mooi uit. Als ik door Salland rij, zie ik boeren in allerlei smaken. Intensief, extensief. Biologisch en gangbaar. Met een neventak, een boerderijwinkel, een zorgtak of een baan buiten de deur om de rekeningen te kunnen betalen. Wat ik ook zie zijn heel veel 55-plussers zonder opvolger. Die gaan dus stoppen, liever vandaag dan morgen, maar die zitten met de grote vraag: waar eten wij dan van?

Onder de streep

De locatie in Mariënheem wordt nu gesloopt en er worden elders woningen voor weer gebouwd. Dat is niet gekomen door het gehuil van de linkse oppositie in de raad, maar door visie vanuit de sector. Er is behoorlijk op Sebastiaan Straathof ingepraat voordat hij tot zijn besluit kwam om te gaan verkopen. Dat durf ik u op een briefje te geven. Een briefje dat heel wat goedkoper is dan de vele tientallen dikke rapporten die er door allerlei goed betaalde consultants al over zijn geschreven. En dan verweet de PvdA de wethouder ook nog dat hij niet genoeg informatie had aangeleverd. De omgekeerde wereld, die zat daar om te horen wat de raad over de plannen in Heeten te melden had. In Mariënheem, daar weet ik toevallig iets meer van, zijn deze rapporten betaald door een stoppende ondernemer elders. Stoppen (niet uit weelde), je bedrijf slopen, extra sloopmeters moeten kopen, vier landgoederen mogen bouwen, miljoenen op de rekening gaan ontvangen en niks overhouden. Ik heb die boerin in de ogen mogen kijken toen ze zei: “En als het dan allemaal klaar is, is het nog maar de vraag waar wij van moeten leven.” Tientallen bullshitrapporten en banen maken van miljoenen namelijk onder de streep nul.

Impact

Het vraagstuk wat voor ligt, is er een uit een grotere maatschappelijke discussie die gevoerd moet worden. De impact is groot. Waar gaan wij met Salland heen? Het is ook een discussie die wordt ingegeven door Haagse perikelen en marktwerking. De aanvraag in Heeten, duurzaam, gesloten, energieneutraal en de varkens gevoerd door reststoffen uit de humane sector, is een rechtstreeks gevolg daarvan. Op hoofdlijnen blijven er drie soorten bedrijven over in mijn visie. De groten die duurzaam, betaalbaar produceren voor de prijzen van de wereldmarkt voor Jan met de pet en het kleine inkomen; de familiebedrijven met een neventak, bijvoorbeeld de groen blauwe diensten, betaald door de overheid om ons landschap te onderhouden en een biologische nichemarkt. Het is ook mijn heilige overtuiging dat wanneer Den Haag is uitgeformeerd en de contouren zichtbaar worden, de gezamenlijke Sallandse landbouw, van welke politieke voorkeur of belangenbehartiging dan ook, aan de bak zal gaan en de leiding zal nemen.

Circus

Salland is in transitie, de agrosector ook. Het CDA, GemeenteBelangen, VVD en BurgerBelangen lijken de ondernemer te steunen, twintig man voor. De ondernemer in Heeten kan nu verder met plannen maken. Rapporten laten produceren. Dat was de insteek van het rond-de-tafelgesprek dus deze vergadering was overbodig. De oppositie, LA, heeft er een circus van kunnen maken over de rug van de agrosector.

Ik heb het teruggekeken, meerdere keren en ik niet alleen. Voor Egbert heb ik een mededing. In Heino was iedereen, van jong tot oud, het erover eens. Als jij nog weer een rondje mee wil fietsen, moet je die rotzooi bij jou naast het huis nu eens op gaan ruimen. Die rottende fundering die daar al jaren ligt: het clubhuis van de tennisvereniging. En blijf van onze boeren af. Waar ze het ook met mij over eens waren? De inbreng van GroenLinks: “Wie heeft er ooit bedacht dat het deporteren van biggen naar Duitsland duurzaam is?” Hij zei het echt: ‘Het deporteren van’ en niemand greep in. De voorzitter niet, de overige 24 raadsleden niet. ‘Het deporteren van’; ik zat in de gordijnen. In Salland produceren wij duurzaam voedsel voor iedereen, deporteren wij niemand, zelfs geen varkens. De gemeenteraad is af… Zo gaan we hier niet met elkaar om; jongens, we moeten het samen doen.

gerlant@regiobode.nl

Lees ook

Gemeentesecretaris Karin Cornelissen weg bij Raalte

RAALTE – Gemeentesecretaris Karin Cornelissen gaat de gemeente Raalte in het eerste kwartaal van dit …

6 comments

  1. Toch niet helemaal goed begrepen Gerlant.
    Het ging donderdagavond in feite over de vraag of de gemeenteraad bereid is af te wijken van het bestaande bestemmingsplan om de uitbreiding van het bestaande bedrijf toe te staan. Alleen Arie van der Wilt van de PvdA had dat juiste verhaal. En het ging zeker niet over de vraag hoe er in Salland wordt aangekeken tegen de agrarische ontwikkelingen. Dat dit er door allerlei partijen wordt bijgehaald is inderdaad gevolg van het huidige sentiment “je bent voor of tegen de boeren”. Een tussenweg is er blijkbaar niet.
    Het huidige bestemmingsplan Buitengebied staat uitbreiding van dit varkensbedrijf niet toe. De betreffende locatie staat in een zogenaamd “verwevingsgebied”. Het agrarisch bouwblok is daarin gemaximeerd tot 1,5 ha en mag in uitzonderlijke gevallen worden uitgebreid tot max. 2 ha. De betreffende ondernemer wil van de huidige 2,1 ha naar 3,5 ha bebouwing (de ironie wil dat een buurman varkensbedrijf vanwege “natuurwaarden” in de omgeving, 10 jaar geleden met provinciale subsidie is verhuisd naar Lettele).
    Als de gemeenteraad vindt dat deze uitbreiding wel kan, moeten daarvoor zeer zwaarwegende argumenten zijn. De discussie is nu of die argumenten goed genoeg zijn om dit toe te staan en of door deze ontwikkeling toe te laten er uitbreidingsmogelijkheden ontstaan voor andere intensieve agrarische ondernemers in een soortgelijke situatie. Immers “gelijke monniken, gelijke kappen”! Dit kan voor het buitengebied van Raalte grote gevolgen hebben en daar moeten wij ons bewust van zijn. Als je in de buurt woont van een dergelijke intensieve veehouderijlocatie heb je er ook recht op dat de voorwaarden in een bestemmingsplan worden gerespecteerd! Vorige week stond er een voorbeeld van een dergelijke schrijnende situatie aan de Raarhoeksweg in de Stentor.
    Hoe warm ons hart ook klopt voor de agrarische ondernemer. Het wachten is op duidelijk beleid en besluitvorming uit Den Haag. Daar is sinds we 2,5 jaar geleden 100 km op de snelweg zijn gaan rijden, bijvoorbeeld nog geen enkel vervolgbesluit genomen op het stikstofdossier.

    • Gerrit, wat je noemt is op papier allemaal waar maar valt onder de noemer “Bullshitrapporten en banen.”

      Waar het omgaat is die brede maatschappelijke discussie die gevoerd moet worden en waarbij Salland groter is dan Raalte en dat de agrarische sector daarbij gezamenlijk de leiding gaat nemen.

  2. De rottende fundering van de tennisvereniging in Heino. Was het niet de gemeente Raalte die een omgevingsvergunning verstrekte? Een omgevingsvergunning, volgens een rechter, die niet voldeed aan de door de gemeente opgestelde bestemmingsplanregels. Het juridisch traject en doorlopen proces voor een varkensbedrijf zal aanzienlijk ingewikkelder zijn, dan het gebouw van de tennisvereniging. Onzorgvuldigheid zit gewoon in de aard van de wethouder RO.

  3. Ik mis de kanttekening (..) dat we wereldwijd maar eens minder vlees moeten gaan eten. Te beginnen in Salland. Je moet ergens beginnen. Ja iedereen heeft recht op een stukje vlees ook jan met de pet (ik dus) maar dat hoeft echt niet 7 x per week 150 gr. per persoon te zijn. Het vlees moet gewoon duurzaam worden en dan eten we er maar wat minder van. Smaakt nog veel beter ook en er zit geen water in. Onder de streep zijn de kiloknallers eigenlijk duurder dan duurzaam.

  4. N.a.v deze column geef ik hierbij het standpunt van de D66Raalte weer.

    De uitbreiding van varkenshouderij Tijs in Heeten is opiniërend in de gemeenteraad besproken. Dit bedrijf wil uitbreiden met 10.000 varkens. De fractie van D66 is tegen deze uitbreiding. D66 is van mening dat met de recente klimaattop in Glasgow in gedachten, het niet reëel is te pleiten voor meer in plaats van minder.
    We kunnen niet door op de manier waarop we het nu doen. Voortschrijdend inzicht heeft aangetoond dat er veel negatieve gevolgen zijn van de intensieve veehouderij voor klimaat, natuur en gezondheid, zoals uitstoot van broeikasgassen/methaan-, stikstofdepositie/ammoniak, fosfaat, en fijnstof. Ook is het een risicobron is voor zoönose met grotere risico’s voor longontsteking en andere longaandoeningen voor omwonenden. En wat te denken van stankoverlast, kijk maar naar de problemen met een varkenshouderij aan de Raarhoeksweg.
    Waarom gaan we varkenseenheden (rechten) uit de regio Oost verslepen naar dit verwevingsgebied nabij de omliggende landgoederen Schoonheten en Groot Zwaaftink. Om maar niet te spreken van het Natura2000 gebied Boetelerveld.
    Nu moet ingezet worden op een koersverandering in de landbouw, waarin meer rekening wordt gehouden met klimaat, natuur, dierenwelzijn en volksgezondheid. Dat betekent inzetten op kringlooplandbouw. Dit is niet alleen een opgave voor boeren, maar ook voor overheden, consumenten, banken en voedingsindustrie.
    We zitten in het jaar van honderd jaar agrarisch onderwijs in Salland. Dat heeft ons veel gebracht, maar laten we nu de volgende honderd jaar weer voorop willen lopen met nieuwe vergezichten en initiatieven, waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige generaties.
    De boodschap van de D66 fractie aan de wethouder is: doe het niet.

  5. @ Peter: Juist!!!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.