Home / Sallandcentraal / Monument voor kozakken in Wijhe

Monument voor kozakken in Wijhe

WIJHE – Gemeente wil met project Kozakken aan de IJssel extra aandacht voor ‘groot verhaal’WIJHE – Er komt een monument aan de Wijhese kant van de IJssel dat moet herinneren aan de oversteek die de kozakken daar in 1813 maakten. Het beeld kost 70.000 euro en is een cadeau van de Russische republiek Basjkortostan. De gemeente Olst-Wijhe wordt de eigenaar en laat het beeld plaatsen in het kader van het nieuwe project ‘Kozakken aan de IJssel’, waarin wordt samengewerkt met Museum Geelvinck en de Historische Vereniging Wijhe. Met een congres moet het projectprogramma verder worden uitgewerkt.

De gemeente vraagt de provinciale subsidie aan voor dit project (vanuit de regeling ‘Verhaal van Overijssel’) en draagt zelf ook 3.000 euro bij uit de aanjaagsubsidie toerisme, recreatie en cultuur. Het hele project moet dik een ton kosten. De provinciale subsidie is echter nog niet zeker. Mocht de provincie daarvan afzien, gaat de gemeente op zoek naar andere subsidiekanalen.

Met het project willen de betrokken partijen meer aandacht vragen voor, zoals de gemeente het omschrijft: ‘Een van de grote verhalen van Olst-Wijhe’. In november 1813 staan Wijhe en Veessen in het brandpunt van internationale ontwikkelingen. De troepen van de Franse keizer Napoleon zijn op 19 oktober 1813 bij Leipzig verslagen door geallieerde troepen van het Russische tsarenrijk, Pruisen, Oostenrijk en Zweden. Nu is het zaak de Franse overheerser uit Nederland te verjagen. Op 12 november 1813 zijn de geallieerden in Deventer, een dag later in Wijhe. De grote vraag: hoe komen ze de IJssel over? De vluchtende Fransen hebben bruggen en veerponten vernield. Bij Wijhe kunnen de geallieerden met de zwaar beschadigde pont de rivier maar mondjesmaat oversteken. Dan beveelt de Russische generaal Alexander Graaf von Benckendorff om een uit schepen bestaande brug te bouwen. Schippers worden gedwongen hun schepen in te varen voor voor de kozakkenregimenten van de Basjkieren.Programmalijnen

Rondom het thema Basjkieren werden in 2018 al diverse activiteiten ontplooid. Dat smaakte naar meer. Het project Kozakken aan de IJssel vloeit ook voort uit twee praatsessies eind vorig jaar waarbij gezocht werd naar wat Olst-Wijhe onderscheidend maakt. De IJssel en de daarmee verbonden cultuur-historische waarden kwamen hierbij naar voren.

Het projectplan bestrijkt activiteiten in de programmalijnen ‘kunst en cultuur’; ‘onderwijs en wetenschap’ en ‘recreatie en toerisme’. Het eerder genoemde monument wordt geplaatst als onderdeel van de programmalijn ‘kunst en cultuur’. In de republiek Basjkortostan is er veel aandacht voor de geschiedenis van de (eigen) kozakken. Om dit te benadrukken heeft het hoofd van de republiek, Radiy Faritovich Khabirov, toegezegd naar Wijhe te komen voor de onthulling van het monument. Het beeld moet komen te staan in de buurt van de plek waar de kozakken hun kamp hadden opgeslagen. Onderdeel van dit monument is een buizenframe dat een bivaktent voorstelt. Verder zien de deelnemende partijen in het project (de gemeente Olst-Wijhe, de Historische Vereniging Wijhe en Museum Geelvinck) mogelijkheden voor kunst- en cultuuruitingen die te maken hebben met het verhaal van de kozakken. Zo spreken ze de hoop uit dat ook de IJsselbiënnale in de toekomst thematisch inhaakt op de geschiedenis. Ook uitwisselingen met Basjkirostan behoren tot de mogelijkheden.Centrumarrangementen

In het kader van de programmalijn ‘onderwijs en wetenschap’ zetten de deelnemende partijen in op verder historisch onderzoek naar de gebeurtenissen bij Wijhe, zoals ook een onderzoek naar de strategische landschappelijke waarden om bij Wijhe de IJssel over te steken. Maar misschien zijn er ook archeologische restanten te vinden van de toenmalige aanwezigheid van dit regiment. Daarnaast moet de geschiedenis ook tot uiting komen in lesbrieven voor het basisonderwijs en tentoonstellingen. De programmalijn kan ook worden verbreed naar kennisdeling met Basjkortostan op het gebied van onderwijskunde, duurzaamheid, technologie, waterbeheersing en landbouw.

In de programmalijn ‘recreatie en toerisme’ moet verbinding worden gezocht met het Kozakkenveer; het beeld bij Veessen en Fortmond dat al herinnert aan de oversteek van de kozakken; de IJssellinie; Deventer en de gemeente Heerde. Zo moeten toeristen meer te weten kunnen komen over de geschiedenis van het gebied (van 1813 tot aan de Koude Oorlog met de IJssellinie). Daarnaast is het de bedoeling om het project te combineren met centrumarrangementen voor Olst en Wijhe.

Afbeelding: een oude tekening van de schipbrug, gemaakt door een ooggetuige uit Veessen: de heer Westenberg

Lees ook

Mooie opbrengst Lionsclub Raalte voor Strijd van Salland

RAALTE – Lionsclub Raalte heeft 14.370 euro overhandigd aan de Strijd van Salland. De serviceclub …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.