Home / Sallandcentraal / ‘We worden het toch niet eens’

‘We worden het toch niet eens’

In gesprek met Erwin Vermeulen van Animal Rights: ‘Onze acties zijn vreedzaam’

(Door Wouter Groote Schaarsberg)

ARNHEM – “Let’s agree to disagree”, zeggen we op een gegeven moment. Bijna lijkt Erwin Vermeulen, de woordvoerder van dierenactivistenorganisatie Animal Rights het te beamen, maar dan herstelt hij zich. “Dat niet. We streven een doel na.” Naar aanleiding van een bedreiging aan het adres van columnist/burgerjournalist Gerlant Zielman, uit de hoek van dierenactivisten, gingen we met hem in gesprek. Niemand die verwachtte de ander op andere gedachten te kunnen brengen: Gerlant niet, Erwin niet en de schrijver van dit artikel (WGS) niet. En dat gebeurde dan ook niet. Een verslag van een gesprek waarin het soms goed vonkte en knetterde, maar dat desondanks aangenaam bleef. “We worden het toch niet eens.”

Gerlant ziet wel dat Animal Rights misstanden aankaart, maar hij plaatst vraagtekens bij de methodes van de organisatie. Insluipen in stallen om (mogelijke) misstanden te filmen, het is tegen de wet. Boeren zijn bang. Al krijgt elk dier een butler, Animal Rights zal blijven actievoeren. De organisatie streeft naar een einde aan alle vormen van vee- en dierenhouderij en hoopt de hele wereld te bekeren tot het veganisme.
Gerlant werd bedreigd naar aanleiding van een tweet waarin hij meedeelde naar een bijeenkomst van Animal Rights in Den Haag te willen. Vervolgens kreeg hij een anoniem telefoontje van een dame die hem dringend afraadde om naar de bijeenkomst te komen. “Jij komt woensdag niet boer. Als jij woensdag in Den Haag komt, gaan wij even bij jou thuis langs.”
“Had je echt het idee dat het niet veilig was om te gaan”, vraagt Erwin. “Ik schrijf vaak over de landbouw en dan krijg ik wel vaker rare reacties”, antwoordt Gerlant. “Die gooi ik weg. Was ik bang dat het niet veilig was om naar Den Haag te gaan? Nee, ik was bang voor wat er kon gebeuren met mijn gezin als ik in Den Haag zou zijn. Mijn stukjes leveren constant reacties op. Vaak positief, maar soms ook negatief. Maar deze bedreiging uit jullie hoek kwam heel hard binnen. Drie jaar geleden heb ik ook al een doodsbedreiging gehad. Ik vind dat jullie deze bedreigingen aanmoedigen. Zo ook die van die gekke vrouw die jij niet kent.” En, doelend op onder andere Esther Ouwehand van de Partij voor de Dieren: “Sterker nog, jullie worden gesteund door Kamerleden die zeggen dat jullie goed bezig zijn.”

Sea Shepherd

“Niemand van ons moedigt bedreigingen aan”, reageert Erwin. “De Boerderij en Robert ten Kate (een belangstellende boerenzoon, red.) zijn ook op onze bijeenkomst geweest. Die zullen zich niet onwelkom hebben gevoeld. We hebben een opinie en stellen misstanden aan de kaak. Op bedreigingen hebben we geen invloed. Maar bedreigingen zie je ook in andere discussies. Die over Zwarte Piet bijvoorbeeld. Dat is een maatschappelijk probleem, geen probleem van boeren en activisten alleen. Wij krijgen ook bedreigingen. Via Facebook. Boeren die zeggen dat ze bij ons langs willen komen. Dat gebeurt dan niet. Ik heb een verleden bij Sea Shepherd (een radicalere afsplitsing van Greenpeace, red.). Daar was het erger. Wij zijn tegen alle bedreigingen. We brengen de gezichten van boeren of slachthuismedewerkers ook niet in beeld. We publiceren op de vestigingsplaats na ook geen adresgegevens. De NVWA vraagt ons wel om gegevens en aan journalisten geven we ze ook. We overtreden bewust de wet, dat is waar, maar we begaan kleine overtredingen. Die zie je overal. Kijk naar de Gele Hesjes. Zo werkt de democratie. Die is niet statisch. Je beïnvloedt ook door burgerlijke ongehoorzaamheid.” Maar, zo stelt Gerlant: “Overtredingen van de Gele Hesjes vinden plaats op openbaar terrein. Jullie betreden erven en schuren. Dat is privéterrein. Ik heb naar aanleiding van het stuk dat ik heb geschreven over de bedreigingen ontzettend veel bijval van boeren gekregen. Ze zijn allemaal bezorgd over jullie methodes. Morgen praat ik met een stel boeren met de Telegraaf.” Erwin kan een kleine spottende ondertoon niet onderdrukken. “Dat is de standaardkrant voor dat soort verhalen… Maar wij zijn niet geïnteresseerd in de boer, zijn gezin of zijn spullen. Het gaat ons om het aankaarten van misstanden. Onze acties zijn vreedzaam.”

Onomkeerbaar

Maar mag er dan bij Erwin ingebroken worden als het vermoeden bestaat dat hij zijn hond niet goed behandelt. Hij heeft de vraag ongetwijfeld vaker gehad. “Nee”, stelt hij dan ook. “Wij breken ook niet in. Het gaat om insluipen. We breken geen sloten om in een stal te komen. En insluipen in een woning vind ik echt wat anders dan insluipen in een schuur.” Er ontstaat een gesprek over ethiek en moraal. Tussen Erwin die, zo is de mening, zijn eigen vorm van ethiek in steen gehouwen heeft en de anderen die van mening zijn dat je daarmee moet uitkijken. De mensen in de koffiebar bij het station in Arnhem kijken af en toe raar op, want de discussie loopt hoog op en wordt met stemverheffing gevoerd. Niet op agressieve wijze overigens. “Wij zien het als onze morele plicht om het lijden van dieren in beeld te brengen”, stelt Erwin. “Boeren kruipen graag in de slachtofferrol, dieren zijn de echte slachtoffers. Wij zien onszelf als onderdeel van een wereldwijde emancipatiebeweging. Het begon met burgerrechten, daarna de afschaffing van de slavernij, het vrouwenstemrecht, het homohuwelijk en als laatste, nu, de dierenrechten. Een rationele ethiek is mogelijk. Iedereen van ons vindt dat dieren niet onnodig hoeven lijden, iedereen weet dat het onnodig is om vlees te eten en dus is het zinvol om al het lijden in de vee-industrie te beëindigen. De verandering die wij nastreven is al ingezet. Ga naar Domino’s Pizza of New York Pizza. Daar is het aanbod vegetarische pizza’s al veel groter geworden. De circusdieren zijn bijna verdwenen. Kijk eens naar hoeveel kranten en media over veganisme publiceren, de manier waarop het aanbod in de supermarkten is veranderd, de andere opties voor melk. Het is een onomkeerbare tijdsgeestprogressie: over vijftig jaar is de vleesindustrie verdwenen.”

Verruwen

“In jouw hele betoog meet je met twee maten. Dat jeukt me. Een dier is niet gelijk aan een mens”, reageert Gerlant. Erwin: “Dat heb ik ook niet gezegd.” Gerlant: “We worden het hier toch niet eens en daar gaat dit gesprek ook niet over, het gaat me om de impact die jullie hebben op boerengezinnen. Er zijn boerengezinnen die bang zijn om in het donker de laatste ronde over hun bedrijf te maken. ‘Straks krijg ik een klap in m’n nek.’” Erwin: “Is dat ooit voorgekomen dan?” Gerlant: “Ik vind dat jullie je bewust moeten zijn van wat jullie oproepen. En het radicalisme dat jullie voeden. En daarmee voed je gevoelens van onveiligheid. Ben je je daarvan bewust? Jullie hebben jezelf de functie van pastoor gegeven en zijn blind voor de gevolgen. Insluipen mag niet. En dan zijn er de bedreigingen vanuit jullie hoek. De boeren zijn jullie echt zat. Zolang jullie daar niks tegen doen, zal het debat zich blijven verruwen. Daar ben ik bang voor! Boerengezinnen die zich bewapenen.” Erwin: “We proberen zo dicht mogelijk bij de wet te blijven. Maar die polarisatie komt van beide kanten. En echt: ’t overgrote deel van de boeren zal nooit bezoek van ons krijgen.”

Pitbull

Erwin, afkomstig uit Brabant, is inmiddels een jaar of vijftien veganist. Zijn maten van vroeger ziet hij nog steeds. Ook een barbecue slaat hij echt niet over. “Dan eet ik niet mee. Als het bier maar koud staat.” Maar dat er zich radicalere elementen bevinden onder de dierenactivisten, daarvoor zegt hij niet blind te zijn. De twitterbiografie van een man die zich regelmatig mengt in discussies over dierenleed komt ter sprake. ‘No compassion for hunting & carnists humans’, staat er: geen medelijden met jagende en vleesetende mensen. De aanduiding dat Erwin de Labradorkop van een gedeeltelijke pitbull is, valt. Hij moet er zelf om lachen. “Ik schrik ook wel eens van het fanatisme van een deel van onze achterban”, stelt hij. “Er zijn mensen die schrijven dat boeren een nekschot moeten krijgen. Die verwijderen we. Bij minder extreme reacties waarin naar geweld wordt gerefereerd, plaatsen een standaardreactie, waarin we aangeven dat we geweld afkeuren. ’t Gaat ons om de dieren, niet om de boeren. Die bedreigingen zijn moreel verwerpelijk, maar ook nog eens contraproductief. Dan gaat het daar over en niet over de dieren. We kunnen er ook niet zo heel veel aan doen. Het is een probleem van de hele maatschappij.”
De discussie gaat verder, maar op een gegeven moment is het op. Het gesprek verloopt in cirkeltjes. We gaan er inderdaad niet uitkomen. Iedereen heeft de stellingen betrokken. “Maar het is goed om met elkaar te praten.”

Om te voorkomen dat het stuk door de opinie van de schrijver te gekleurd zou worden, zat er namens de redactie van SallandCentraal een onafhankelijke scheidsrechter bij. Die vindt dit een faire weergave van het gesprek. Ook Erwin heeft laten weten dat hij zich prima in deze weergave kan vinden.

Lees ook

Raalte kleurt oranje tijdens campagne tegen geweld tegen vrouwen

RAALTE – Tussen 25 november en 10 december worden in het kader van de campagne …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.