Home / Sallandcentraal / ‘Ik leef weer en hoef niet aan de slangen’

‘Ik leef weer en hoef niet aan de slangen’

Mariënhemer Harrie van der Sande schreef indringend boek over zijn niertransplantatie

MARIЁNHEEM – Een geluksvogel want het had heel anders kunnen aflopen, zo omschrijft Harrie van der Sande (72) uit Mariënheem zichzelf achterop zijn ‘Dagboek voor en na mijn niertransplantatie’; “Ik leef weer en hoef niet aan de slangen, niet aan de nierdialyse, ik hoef niet door het leven als een oplaadbatterij.”

De geboren en getogen Brabander, die via Den Haag in 2006 naar Salland kwam (met echtgenote en zangpedagoog Janny) heeft zelfspot, dat wordt in zijn niet minder dan 544 bladzijden tellende boek duidelijk. “Ik hou van humor, steek graag ergens de draak mee, kan sarcastisch zijn, maar ben ook een tikje filosofisch aangelegd, denk graag na over dingen die ik zie en meemaak. Bijvoorbeeld ook over deze destijds nieuwe omgeving waarbij ik eerst de helft van het Sallandse dialect niet verstond.”
Dat hij veel heeft meegemaakt, wordt in het jarenlang bijgehouden persoonlijk dagboek duidelijk. Twijfels, frustraties, ergernissen, verbazing, onzekerheid na een bedrijfsongeval met hoofdletsel, verlies van huwelijk en werk, het staat er allemaal in beschreven. “Dat soort dingen van me af schrijven, heb ik altijd al gedaan. Ik heb de nodige problemen en tegenslagen gehad, zowel in mijn vroegere beroep als psychiatrisch verpleegkundige als privé in mijn eerste huwelijk. Al die zaken maalden dan jarenlang door mijn hoofd, ik kreeg er hoge bloeddruk van. Dat rotgevoel schreef ik van me af, ook ‘s nachts op het toilet als ik weer eens niet kon slapen. Alle volle blocnotes van vele jaren heb ik bewaard.”
“In 2003, toen ik via via hoorde dat ik opa was geworden, besloot ik het allemaal uit te typen. Dat werd het boek ‘Opzijgezet’, alleen bestemd voor de betrokkenen. Mijn voornemen was om zo mijn PTSS (Posttraumatische-stressstoornis) van het verleden los te laten. Uit mijn hoofd in het boek zeg maar. Verder heb ik enkele verhalenboekjes gemaakt, maar altijd alleen voor mezelf en bekenden. Maar intussen werd de vermoeidheid steeds erger. Dit bleek later nierfalen te zijn.”

Lourdes

Het verhaal begint al voor 2006 toen de nierfunctie nog 60 procent was. “Een specialist zei toen: ‘Daar kun je zo 100 mee worden. Eenmaal verhuisd naar Mariënheem in 2006 liet huisarts Jan Smeekens in Raalte, die het allemaal niet vertrouwde, een bloedonderzoek doen en stuurde me door. Daar ben ik hem nog altijd dankbaar voor. Ik heb hem een exemplaar van het boek gegeven. Volgens de specialisten was mijn nierfunctie toen boven de 40 procent, maar dat zou verder nog geen probleem zijn.”
In 2012, een paar jaar later, ging het fout toen Harrie als begeleider van rolstoelers meereisde naar het Franse bedevaartsoord Lourdes. “Dat heb ik altijd willen meemaken. Het werd echter een drama. Het zoute Franse eten zorgde voor lichamelijke problemen. De nieren konden het niet filteren. Ik kreeg dikke vochtbenen, ongelooflijk. In de weken daarna moest ik bij mijn werk als therapeut steeds langere pauzes nemen. Ik was moe en had veel moeite met concentreren.”

Dialyse

Bij een controle in het oude Isala-ziekenhuis in Zwolle moest hij meteen blijven. “Normaal hebben mensen een bloedspiegel wat betreft kreatinine tussen de 50 en 100. Ik zat op 380, dan ben je dus bijna echt dood. Geschrompelde nieren die nog maar voor 20 procent functioneren, kreeg ik te horen. Ik kon meteen een kijkje nemen in de zaal met dialysepatiënten om te kiezen welke soort dialyse ik eventueel wilde: bloed- of buikdialyse.”
Toen ontstond ook het idee om een dagboek bij te houden over het hele proces rond zijn nierproblemen en dat daarna ook echt uit te geven. “Het hele verhaal dus, van de rand van de afgrond destijds, tot nu, het hele proces beschreven. Zeer herkenbaar of leerzaam voor mensen die zoiets hebben meegemaakt of nog gaan meemaken. Of mensen die het in hun omgeving zien.”
Vanaf het ogenblik dat de nierfunctie nog maar 15 procent was, waren er twee vragen: nierdialyse of transplantatie. Is een niertransplantatie mogelijk en zo ja, is er een donor? “Dat noem ik maar het wonder van Lourdes. Een transplantatie kon en binnen een jaar na Lourdes en drie mensen, waaronder mijn zus, boden aan om een gezonde nier af te staan. Uiteindelijk werd het een vriend uit Breda die ik al 60 jaar ken. Dat was heel bijzonder, zo’n donor. Voor mij een echte ridder.”

Onderbuik

Op 24 januari 2017 was het zover in het Universitair Medisch Centrum Groningen. Uitgebreid beschrijft Harrie zijn operatie en alles eromheen. De nieuwe nier werd daarbij niet op de plaats van de eigen nier maar in de onderbuik aangebracht. De operatie slaagde, meteen 80 procent nierfunctie, maar in het eerste half jaar daarna ging het herstel moeizamer dan verwacht. “Het keerpunt ten goede kwam pas toen ik een tijdje met een groep lotgenoten een week in een revalidatiecentrum was. Daar krijg je psychologische begeleiding, een diëtiste vertelde wat je wel en niet mag eten en er was intensieve fysiotherapie. Omgaan met je lijf en je emoties. Dat was voor mij het omslagpunt, toen pas raakte ik de angst kwijt dat het fout zou gaan. Die angst maakte mij die eerste zes maanden gewoon te voorzichtig”, zegt hij achteraf.

Sportschool

Daarna ging hij aan de slag bij Fysiotherapie De Stam Raalte, gevolgd (tot op de dag van vandaag) door regelmatige bezoeken aan sportschool Lifestyle in Raalte. Zijn boek ligt daar inmiddels op de leestafel ter inzage. “Daar trainen ook mensen die dit soort zaken meemaken. Ik weet dat ik er niet de enige ben. Voor die en veel andere mensen kan dit boek veel dingen duidelijker maken. Voor mij ligt de wereld in ieder geval weer open. Ik leef.”

Het boek ‘Dagboek voor en na mijn niertransplantatie’ van Harrie van der Sande is te koop bij hemzelf en bij Bruna in Raalte. Een deel van de opbrengst gaat naar de Nierstichting. Zie ook: www.harrievandersande.jouwweb.nl.

Lees ook

Excursie bij het Rozendael

HEINO – Agnes Neimeijer verzorgt op dinsdag 3 augustus weer een avondexcursie bij landgoed Het …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.