Home / archiefcentraal / traditionele midwinterhoorn in haarle

traditionele midwinterhoorn in haarle

Natuurmonumenten organiseerde zondag een wandeling over de Sallandse Heuvelrug. Tijdens de anderhalf uur durende wandeling door de bossen bij Haarle stond een ding centraal. De midwinterhoorn. De wandeling, georganiseerd door Natuurmonumenten, ging van start bij de Pas, een onderkomen van natuurmonumenten. Daar was een traditionele midwinterhoornblazer en -maker aanwezig.

De midwinterhoorn mag vanaf de eerste advent tot 6 januari klinken. Het is van oorsprong de aankondiging van de geboorte van Jezus. “Om zo’n dag als vandaag te kunnen organiseren proberen wij ook de jeugd enthousiast te maken”, zegt Henk Steen van Natuurmonumenten. “Het is alleen erg moeilijk om de jeugd te bereiken. Je ziet ze nu van 12 tot 14 jaar nog met hun ouders meekomen, daarna volgen zij een eigen leven en dan zijn wij ze even kwijt. Als deze jongeren zelf weer ouders zijn, dan zie je hen weer terug met hun kinderen. Dat is dan wel leuk.”

Ook Herman Wichink is erg enthousiast over de midwinterhoorn. Sterker nog, hij leeft er zelfs voor. Wichink is een van de Haarlese midwinterhoornblazers. Vol overtuiging kan hij vertellen over het wel en wee van het bijzondere instrument. “In een groot deel van Twente, Salland en Limburg wordt de midwinterhoorn geblazen. Dit is traditie vanaf de eerste advent tot aan drie koningen. Rond de kerstdagen klinkt een bekende melodie, die in C en G staat voor de muziekkenners. Deze melodie is dan overal te horen en het geluid draagt erg ver, vooral als het iets vriest of als je de midwinterhoorn boven een waterput houdt en er dan op blaast. Dan wordt er een hele mooie klank weergegeven.”

De midwinterhoorn is al ongeveer 500 jaar in Nederland. In het verre verleden werd de midwinterhoorn gemaakt van ossenhoorns. Vandaag de dag zijn de hoorns van hout, namelijk van elzen, berken en wilgenstammen (treurwilg). Voornamelijk de loten worden gebruikt, aangezien deze een natuurlijke kromming hebben.

Na het schillen van de bast wordt de stam in twee delen gezaagd en over de hele lengte uitghold. Als mondstuk wordt er een klein stukje speciaal hout gesneden, veelal van vlierhout. Hier is de kern namelijk makkelijk te verwijderen. De hap – het mondstuk – wordt schuin afgesneden, zodat er tegen de zijkant van de hoorn kan worden geblazen.

Er bestaat een verschil tussen droge en natte hoorns. Bij droge hoorns zijn de twee helften waar een hoorn uit bestaat met houtlijm met elkaar verbonden. Bij de natte hoorn legt men op de zaagsnede een mattenbies en worden de helften bij elkaar gehouden door hoepels van bies. Om deze hoorn luchtdicht te krijgen worden de hoorns in een waterput gehangen. Op deze manier zwelt het hout en de bies op, zodat alle naden luchtdicht zijn. Deze hoorns dienen ook onder water bewaard te worden.

Lees ook

Muzikale carrousel bij wijkcentra in Raalte van start

RAALTE – De drie wijkcentra van Raalte, DeBuut, de Noaber en Centraal Hart, bieden de …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.