Oplossen leegstand buitengebied vraagt maatwerk

Informatieavond over vrijkomende agrarische bebouwing trekt zo’n honderd belangstellenden

Rond 2030 zullen er nog ongeveer vierhonderd boerenbedrijven in de gemeente Raalte zijn, zo’n tweehonderd minder dan nu. Dat aantal stoppende boeren is op zich niet groter dan afgelopen decennia, maar de vrijkomende oppervlakte aan stallen, schuren en boerderijen is wel veel groter. Simpelweg omdat de leuke, kleine boerderijtjes al veel eerder verkocht zijn als woonboerderijtjes, terwijl straks (grotendeels) de grotere bedrijven leeg komen te staan.

Het probleem van al die lege agrarische gebouwen is niet alleen een zaak van boeren en gemeente, maar van iedereen. Tenminste, dat vindt Edo Gies, onderzoeker en plattelandsvernieuwingsdeskundige van de Wageningse universiteit (WUR). Hij zei dat vorige week donderdag op een speciale door de gemeente Raalte georganiseerde bijeenkomst over VAB (Vrijkomende Agrarische Bebouwing) bij zaal Reimink in Heeten. Die werd door zo’n honderd geïnteresseerden bezocht. “Iedereen denkt direct aan verrommeling van het landschap en minder vitaliteit van het buitengebied, dat wil uiteraard niemand, maar stel nu eens dat je dat kunt oplossen door meer nieuwe bedrijvigheid toe te staan in al die leegkomende gebouwen. Heb je dan in de toekomst niet minder ruimte voor bedrijventerreinen bij dorpen en steden nodig?” Die open vraag van Gies werd door verantwoordelijk wethouder Wout Wagenmans en burgemeester Martijn Dadema meteen met een ‘ja’ beantwoord. De gemeente Raalte gaat nu al akkoord met nieuwe vormen van bedrijvigheid in het buitengebied, als dat maar zonder zware belasting van het milieu is. “En dat kan op termijn gevolgen hebben voor de hoeveelheid hectares die we voor bedrijventerreinen nodig hebben”, zo denkt Wagenmans.

‘Plukjes’
Er is in ieder geval niet één standaardoplossing, zo weet Gies. “Het gaat om bewustwording en daarna om ondersteuning van boeren en eigenaren, om de vele juridische en andere belemmeringen weg te nemen en om het samen werken aan goede oplossingen.” Volgens hem is maatwerk gewenst. “Slopen van agrarische gebouwen in ruil voor een bouwkavel voor een nieuwe woning, de Rood voor Rood regeling, lijkt mooi maar is sterk afhankelijk van de locatie. Zit je dicht bij dorp of stad, dan is er veel animo, zit je ergens achteraf, dan is de animo veel minder. En wil je als gemeente wel dat overal in het buitengebied plukjes woningen verrijzen waar eerst agrarische bedrijven waren?”

Bundelen
De Rood voor Rood-regeling bleek in de gemeente Raalte afgelopen jaren geen groot succes. Er zijn wel veertig van die regelingen afgesloten, daarbij is ook 36.000 vierkante meter agrarische bebouwing gesloopt en zijn er twintig nieuwe woningen neergezet. Met een piek voor het jaar 2011, daarna sloeg de crisis toe en daalde ook de animo voor een nieuwbouwhuis in het buitengebied sterk, zo vertelde Vincent Breen, de verantwoordelijke ambtenaar van de gemeente Raalte. Een suggestie van Theo Duteweerd uit Mariënheem om die Rood voor Rood bouwkavels te bundelen kon op sympathie van wethouder Wout Wagenmans rekenen; “Dan zou je kunnen denken aan het bouwen van plukjes woningen bij dorpsranden in plaats van op de oude locatie van zo’n gesloopte boerderij.”

Asbest
Sommige boeren, vaak al jarenlang gestopt, wachten gewoon af en zien wel. Sloop van stallen en schuren is niet altijd even gemakkelijk. Bovendien, een caravanstalling in de oude stal levert ook wat op. Bovendien heeft Raalte daar geen problemen mee. Anderen willen wel hun oude stallen en schuren slopen, maar hebben daar het geld niet voor (over). Van de ongeveer 1 miljoen vierkante meter agrarische bebouwing in de gemeente Raalte is 20 procent voor 1960 gebouwd, bijna altijd met asbest. Ook in de periode daarna, voordat in 1993 asbest verboden werd, is er veel met dat gevaarlijke goedje neergezet. Alle asbest moet in 2024 weg zijn, maar voor de meesten is dat jaartal nog ver weg.

Pitch
Andere boeren hebben net iets te weinig vierkante meters voor Rood voor Rood (het minimum vierkante meter voor sloop is 850). Weer anderen voldoen niet aan de eisen omdat ze een deel van de schuren willen laten staan of zelfs een nieuwe willen neerzetten voor opslag. “Maatwerk bij elke situatie is lastig voor een gemeente, dat zal ook echt extra ambtelijke inspanning en mankracht vergen”, zo waarschuwde de Wageningse deskundige.
Tijdens de avond werd ook duidelijk dat er zeker vraag naar lege agrarische bebouwing is. Petra Hegeman uit Luttenberg zoekt die bijvoorbeeld voor haar groentebedrijf in samenhang met onder meer visteelt en hydrocultuur. Een andere boer in Luttenberg heeft juist veel ruimte leeg staan. “We hebben een pitch”, merkte burgemeester Dadema direct op.

|Doorsturen

Uitgelicht


Columns

Algemeen

112

Sport

Politiek

Uit

Digikrant


Volg ons op Facebook


Volg ons op Twitter




Salland Centraal wordt gehost door:
EG COMPUTER SPECIALISTEN

Agenda

Weer